Ministerstwo Skarbu Państwa Czy opcje to dobra opcja dla inwestorów? - Giełda w pytaniach i odpowiedziach -

Nawigacja

Jesteś tutaj

Giełda w pytaniach i odpowiedziach

Czy opcje to dobra opcja dla inwestorów?

Czym są opcje i dlaczego powszechnie uważa się je za najmniej opłacalny z instrumentów pochodnych?

Opcje są umową pomiędzy dwoma inwestorami – występują oni jako wystawca oraz nabywca opcji. Podział praw i obowiązków  wynikających z tego instrumentu jest różny dla stron transakcji.

Wyróżniamy dwa rodzaje opcji: kupna (call) oraz sprzedaży (put).

Opcja kupna (call) stanowi dla nabywcy prawo (ale nie obowiązek) kupna instrumentu bazowego (np. akcji, surowców, indeksu) po z góry określonej cenie (tzw. cenie wykonania). Analogicznie, kupując opcję sprzedaży (put), otrzymujemy prawo do sprzedaży instrumentu bazowego po cenie wykonania.

Drugą stroną w transakcji jest zawsze wystawca opcji. Za określoną cenę (zwaną premią) zobowiązuje się on na żądanie nabywcy do zawarcia z nim transakcji kupna bądź sprzedaży instrumentu bazowego. Wystawiając opcję kupna, zobowiązuje się do sprzedaży instrumentu bazowego, a wystawiając opcję sprzedaży, do kupna instrumentu bazowego po cenie wykonania.

Handlując opcjami, mamy więc do wyboru cztery rodzaje pozycji:

  • nabycie opcji kupna (long call) – oznacza grę na zwyżkę instrumentu bazowego. W tym wypadku maksymalny zysk jest nieograniczony. Maksymalna strata ogranicza się zaś do zapłaconej premii.
  • nabycie opcji sprzedaży (long put) – oznacza grę na zniżkę. Maksymalny zysk może być spory, ale jest ograniczony do ceny wykonania (wartość instrumentu bazowego nie może spaść bowiem poniżej zera) pomniejszonej o zapłaconą premię. Maksymalna strata ogranicza się zaś do samej zapłaconej premii.
  • wystawienie opcji kupna (short call). Oznacza grę na zniżkę, przy czym maksymalny zysk jest ograniczony do wysokości otrzymanej premii, a maksymalna strata jest teoretycznie nieograniczona.
  • wystawienie opcji sprzedaży (short put). Oznacza grę na zwyżkę, a maksymalny zysk jest ograniczony do wysokości otrzymanej premii. Maksymalna strata jest zaś ograniczona do różnicy między ceną wykonania (wartość instrumentu bazowego nie może w praktyce być ujemna) a otrzymaną premią.

Druga część pytania, sugerująca małą opłacalność stosowania opcji, mija się z prawdą. Opcja to instrument, który może  przynieść zarówno ogromne zyski, jak i ogromne straty. Wszystko zależy od przyjętej strategii. Z jednej strony opcje mogą być wykorzystane do zabezpieczenia np. portfela akcyjnego (gdy posiadamy akcje, a boimy się pogorszenia koniunktury na giełdzie, możemy ochronić pozycję przed stratami, kupując opcję sprzedaży). Z drugiej strony mogą być narzędziem agresywnej spekulacji.

Poniższy przykład pokazuje jedno z możliwych zastosowań instrumentu, jakim jest opcja na WIG20 WIG20 Indeks giełdowy, którego wartość wyliczana jest na podstawie wartości portfela akcji 20 największych i najbardziej płynnych spółek z Głównego Rynku Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. znajdująca się w obrocie na GPW.

Założenia wstępne:

WIG20 wynosi 2500 pkt. Oczekujemy zwyżek na giełdzie, ale boimy się zainwestować całego posiadanego kapitału w akcje. W tym celu możemy kupić opcję call na WIG20 z najbliższym terminem wygaśnięcia i ceną wykonania równą obecnej wartości – czyli 2500 pkt.  Aby dokonać takiej transakcji, musimy zapłacić tzw. premię opcyjną. Przyjmijmy, że w naszym przypadku będzie to 40 pkt (czyli 40 x 10 zł = 400 zł). Co dalej?

Rozliczenie transakcji:

Rozważmy optymistyczny scenariusz, w którym WIG20 wzrasta do 2700 pkt. Wtedy nasza opcja będzie warta 200 pkt (200 x 10 zł = 2000 zł). Na czysto zarobimy więc 1600 zł (2000 zł – 400 zł = 1600 zł). Zysk w stosunku do zainwestowanej kwoty wynosi więc aż 400 proc.

W przeciwnym, pesymistycznym scenariuszu WIG20 spada do 2300 pkt. Nasza opcja staje się bezwartościowa. Całkowita strata jest jednak ograniczona do zapłaconej premii opcyjnej w wysokości 400 zł.

 Michał Błasiński, dziennikarz Gazety Giełdy „Parkiet”

Medatdane

Opublikowane przez: Redaktor MSP
Autor:
Ostatnia zmiana: 20.05.2016
do góry